Από το site: www.volax-tinos.gr

Πρόσφατα, μια επισκέπτρια της Βωλάξ απευθύνθηκε στον φίλο της και του είπε: «Δεν είναι αυτό το χωριό που είχαμε έρθει τότε. Εκείνο ήταν μικρό και δεν είχε τίποτα. Είναι άλλο σου λέω, είμαι σίγουρη!»

Ήταν Δεκαπενταύγουστος του 1988, όταν ο φακός μια βιντεοκάμερας –σπάνιο για εκείνα τα χρόνια– προσπάθησε να καταγράψει τις γωνιές του χωριού μας, χωρίς να γνωρίζει ότι κατέγραφε το τέλος μιας ολόκληρης εποχής. Τον Αύγουστο του 2010, εικοσιδύο χρόνια μετά, δοκιμάζουμε να κάνουμε την σύγκριση με το «σήμερα».

Τη Βωλάξ, όπως και τα περισσότερα χωριά της Τήνου, τη χαρακτήριζε, τα παλιά χρόνια, η ζωντάνια. Ήταν ένα χωριό με πλούσιες παραδόσεις, γεμάτο ανθρωπιά, πολύ μόχθο και έντονη θρησκευτικότητα. Οι παλαιότεροι που έζησαν τα παιδικά τους χρόνια κοντά στον πόλεμο μέχρι και τις αρχές της δεκαετίας του '60, θυμούνται με κάθε λεπτομέρεια τα γλέντια και τις χαρές, τα κυνήγια και τις βεγγέρες, τις γιορτές της Παναγίας με τα πανηγύρια και τις μαράντες, όπου συμμετείχαν όλοι και από τα γύρω χωριά.

Για δεκαετίες –μπορεί και αιώνες– το χωριό δεν είχε αλλάξει καθόλου μέχρι την «αναγκαστική» εγκατάλειψή του από την φυγή των νέων που ξεκίνησε στα τέλη της δεκαετίας του '50. Οι νέοι έφυγαν για τη Χώρα, την πρωτεύουσα, ακόμη και σε άλλες χώρες της γης...

Αν και η αξία ενός χωριού είναι οι άνθρωποί του, τα γκρεμισμένα ερείπια έκρυβαν μέσα τους χαρές και λύπες· μυρωδιές από βωλακίτικες λιχουδιές, μονότονους ήχους από λατινικές προσευχές. Στα χαλάσματα αυτά έβρισκες παλιά φάρμακα, χαμένα παπούτσια, σκουριασμένα εργαλεία καλαθοπλεκτικής. Λες και τα ερείπια κουβαλούσαν την δικιά τους ιστορία και περίμεναν καρτερικά την επιστροφή αυτών που είχαν ζήσει μέσα τους...

Έτσι και έγινε! Από τα μέσα της δεκαετίας του '70, και τη διάνοιξη του δρόμου μέχρι το χωριό, είχαμε το πρώτο κύμα επιστροφής αυτών που είχαν φύγει. Η νοσταλγία και η αγάπη τους για το χωριό, τους έφεραν πίσω, έτοιμους να προσφέρουν και να το ξανακάνουν όπως ήταν, και –γιατί όχι– καλύτερο ακόμη: Δεκάδες έργα, όπως η δημιουργία αποχετεύσεων, η διάνοιξη δρόμων, το φύτεμα του πράσινου και, φυσικά, η ανακατασκευή των μισοερειπωμένων σπιτιών (δυστυχώς, όχι πάντα με τον καλύτερο δυνατό τρόπο...), ήταν κάποια έργα αυτής της δυναμικής εποχής.

Τον Αύγουστο του 2010, εικοσιδύο χρόνια μετά την πρώτη γνωστή βιντεοσκόπηση, προσπαθήσαμε να φωτογραφίσουμε το χωριό από την ίδια θέση ώστε να μπορεί κανείς να κάνει τη σύγκριση του τότε με το τώρα. Δυστυχώς, κάποιες φωτογραφίες δεν μπορούμε πλέον να τις αναπαράγουμε καθόλου: Νέα σπίτια εμφανίζονται μπροστά από τη θέση που είχε πάρει τότε ο φακός, ή πάλι, καινούργια οικήματα βρίσκονται ακριβώς επάνω στα σημεία που κάποτε υπήρχαν υπολείμματα πέτρινων τοίχων και γκρεμισμένων δομάτων. Στα σημεία που τα χαλάσματα έλεγαν –σε μας, τα παιδιά– την δκή τους ιστορία.



Πηγή φωτογραφιών υπήρξαν

Ντοκιμαντέρ, διάρκειας μίας ώρας, με τίτλο «Βωλάξ 1988»
Για τις φωτογραφίες του 2010: Leopold Dustal, Δημήτρης Βίδος (volax.gr)

Σχόλια: